"Étude pour un monument" door Jacques Moeschal
“Je zou kunnen zeggen dat een kunstwerk een spiegel is die het beeld van een samenleving op een bepaald moment weerspiegelt door het prisma van de visie van de kunstenaar. Aan de andere kant, wanneer een beschaving aan zichzelf twijfelt, hebben artistieke voorstellingen de neiging om toe te geven aan de druk van de mode of de verleiding om te verbazen.”
Jacques Moeschal
Kunst en parkeerplaatsen: Jacques Moeschal, een hedendaagse beeldhouwer
Ken je de link tussen een parkeerbedrijf en een van de beroemdste Belgische beeldhouwers van zijn generatie? Antwoord: het logo. Dit is het verhaal van Jacques Moeschal, zijn werk en enkele van de sculpturen die je in onze parkeergarages in België kunt bewonderen.
Jacques Moeschal (1913-2004) is een beroemd figuur in de wereld van de monumentalistische architectuur en beeldhouwkunst. Hij werd geboren in Ukkel tijdens de Eerste Wereldoorlog. Zijn naam zegt je misschien niets, maar je bent vast wel eens een van zijn ontwerpen tegengekomen.
In het centrum van Brussel, bijvoorbeeld, op de rotonde bij de Naamse Poort, of op onze snelwegen met het “sein” bij Groot-Bigard. Een ander meesterwerk bevindt zich bij de grensovergang Hensies op de route Brussel-Parijs. Hier staan twee enorme dubbele pylonen; de omhelzing van hun gestileerde handen symboliseert de vriendschap tussen Frankrijk en België. Ons land is de thuisbasis van een groot aantal van zijn sculpturen, die over de zeeën zijn geëxporteerd en zelfs hun weg hebben gevonden naar Mexico-Stad! Een eenvoudige Google-zoekopdracht geeft je een idee van zijn internationale werk.
Van het huis naar de parkeerplaats
Maar laten we een paar decennia teruggaan, naar Brussel, een stad waar Moeschal zowel student-architect als docent aan de Academie was. Hij begon zijn carrière in de naoorlogse jaren en in de jaren 1950 werkte hij aan verschillende huisvestingsprojecten. Op de Wereldtentoonstelling van Brussel in 1958 werkte hij samen met architecten André Paduart en Jean Van Doosselaere aan de beroemde “civieltechnische spits”, een meesterwerk dat helaas in 1970 werd vernietigd. Deze opmerkelijke prestatie lanceerde zijn internationale carrière.
Vanaf nu integreert Moeschal monumentale sculpturen in stedelijke locaties of andere belangrijke plekken in het leven van mensen. Jacques Moeschal houdt ook van de auto, gaat de weg op en markeert de etappes met borden die begeleiden, geruststellen en getuigen van de vooruitgang en genialiteit van zijn tijd…
En hoe zit het met Interparking?
De kunstenaar zal een aantal grote werken maken voor Interparking. Hij was zelfs degene die het logo van het “Consortium des parkings” bedacht, een C, D en P die in elkaar overlopen. Dit logo werd gebruikt op alle briefhoofden van het bedrijf en werd vele jaren later herzien om het huidige Interparking acroniem te worden.
Claude De Clercq, de oprichter van Interparking, deed een beroep op de kunstenaar om sculpturen te maken voor de parking Deux Portes, bas-reliëfs voor parking 58 en de parking Loi, naast andere projecten. Moeschal ontwierp ook de latei voor de Écuyer-parkeergarage, die zich nu in de Vesting-parkeergarage bevindt. Andere sculpturen staan nu langs de rand van de P3-parking op Brussels Airport, de Brucity-parking, de Entre-deux-portes-parking en er is er onlangs een geplaatst bij de ingang van de Confluence-parking in Namen.
Het creëren van een werk om de voorkant van een parkeergarage te versieren was vaak een uitdaging die Jacques Moeschal nooit aarzelde om aan te gaan. Volgens de beroemde kunsthistoricus Philippe Roberts-Jones “was het doel van een dergelijk werk om te verbergen wat het beschermde en tegelijkertijd aantrekkelijk te zijn voor het oog. Dit werd op briljante wijze bereikt door Jacques Moeschal dankzij zijn strenge geometrie”. De volgende keer dat je een van deze werken tegenkomt bij Interparking of ergens anders, kun je je misschien herinneren dat ze hebben bijgedragen aan de wereldwijde reputatie van de Belgische beeldhouwkunst.